Het 3-lagensysteem

Houd je van skiën, wandelen, kamperen of klimmen? Dan wil je daarbij passend gekleed gaan. Onder sporters en in de outdoorwereld wordt vaak het 3-lagensysteem als dé oplossing voorgesteld, maar wat is dit systeem precies? Wat voor lagen kun je het beste aantrekken en wat is het nut hiervan? Op deze vragen geven wij je in deze blog duidelijkheid. Met behulp van onze tips en adviezen wordt het kiezen van jouw outfit voor je volgende activiteit een stuk gemakkelijker.

Inhoud

• Wat is het 3-lagensysteem?
• De eerste laag
• De tweede laag
• De derde laag
• Het 3-lagensysteem in de zomer
• Alternatieven op het 3-lagensysteem

De eerste laag - onderlaag

De onderlaag, in het Engels "base layer" of "first layer", zorgt voor de afvoer van transpiratie en houdt je huid daardoor droog en warm. Een goede onderlaag is van enorm belang in de koudere periode van het jaar, als het nat en koud is of als je de bergen in gaat.

Tijdens een intensieve activiteit kan je flink gaan transpireren. Dit is een functie van je lichaam om je lichaamstemperatuur te reguleren. Er ontstaat tijdens het transpiratieproces vocht en het is belangrijk dat dit vocht zo snel mogelijk naar de volgende laag wordt afgevoerd. Als dit niet tijdig gebeurt, wordt je lichaam vochtig en voelt het klam en koud aan. Om dit te voorkomen, kies je voor een stof die makkelijk en snel vocht kan afvoeren. Veel gebruikte materialen hiervoor zijn synthetisch, zoals polyester of polypropyleen. Deze stoffen houden bijna geen vocht en geur vast waardoor transpiratie goed afgevoerd kan worden en het lichaam warm en droog blijft bij koude temperaturen. Een eveneens veel gebruikt materiaal is merinowol. Door de natuurlijke vochtregulerende werking en door de zeer fijne structuur van deze wol voelt deze soort wol goed aan op de huid en is het perfect als onderlaag.

Veel van onze kledingkasten hangen vol met katoenen shirts. Zijn deze niet geschikt als onderlaag? Helaas niet, katoen is over het algemeen een slechte keuze, want het voert vocht niet goed af. Het houdt het juist vast, waardoor je lichaam nat een koud kan worden. Sommige mensen kiezen overigens juist wel voor katoen op hele hete dagen. Zij profiteren dan van het feit dat katoen langzaam droogt en dippen het katoenen shirt voortdurend in koude beekjes en/of watervallen en trekken vervolgens het shirt weer aan.

De tweede laag - tussenlaag

De tussenlaag, in het Engels "middle layer" of "second layer", heeft twee belangrijke taken: het lichaam warm houden en ervoor zorgen dat het vocht uit de eerste laag wordt afgevoerd. Afhankelijk van de activiteit en de weersomstandigheden (en dus de benodigde isolatie) heb je de keuze uit ¬een dunnere of een dikkere tussenlaag.

Bij een dunnere tussenlaag kom je meestal uit bij een vest van fleece, maar ook wol is een optie. Fleece heeft als voordeel dat het snel vocht afvoert en heel licht is. In deze dunnere tussenlaag kom je vesten voor zowel de warme als de koude dagen van het jaar tegen.

Bij je keuze voor een wat dikkere tussenlaag kom je terecht bij de isolatiejas. Dit type jas kan verschillende vullingen hebben als: synthetisch, dons, wol of een combinatie van deze materialen. Elke type vulling komt met zijn eigen voor- en nadelen. Deze zetten we hier voor je op een rijtje.

De derde laag - bovenlaag

De bovenlaag, in het Engels "outer layer" of "third layer", is je bescherming tegen neerslag en wind. Om niet van binnenuit nat te worden, is het ook van belang dat de bovenlaag ademend is. Er zijn grofweg twee verschillende kledingstukken die in meer of mindere mate voldoen aan bovenstaande punten: hardshell- en softshellkleding.

Hardshelljassen en -broeken scoren erg hoog als het gaat om bescherming tegen neerslag en wind, maar iets minder op ademend vermogen. Kleding uit deze categorie beschikt over een speciaal soort membraan, waarvan Gore-Tex het bekendste voorbeeld is. Bij een dergelijk membraan kan de warmte in een bepaalde mate wel naar buiten, terwijl de neerslag en wind niet door de hele kleine openingen naar binnen kan komen. Er zijn grote verschillen in de prestaties (en prijzen) van alle verschillende membranen. Lees hierover meer in onze blog over waterdichte membranen en de exacte werking ervan. Daar lees je ook meer over de rol van PFC's bij dit type kleding en hoe deze schadelijke stoffen gelukkig steeds minder gebruikt worden in het productieproces ervan.

Qua ademend vermogen kan hardshellkleding niet op tegen softshellkleding. Een softshell is daarnaast een stuk elastischer. Dit gaat dan wel ten koste van de bescherming tegen neerslag. Softshells zijn vaak wel winddicht, maar doorgaans niet zo waterdicht als een hardshell. Op de vraag of een softshell of een hardshell een betere keuze voor jou is, proberen wij een antwoord te geven in onze blog over de voor- en nadelen van hardshell- softshellkleding.

Het 3-lagensysteem in de zomer

Het dragen van 3 lagen klinkt misschien wat veel voor in de zomer. Bedenk dan dat het 3-lagensysteem vooral een uitgangspunt is. Tijdens de warmere dagen van het jaar zal vaak enkel de basislaag volstaan. Het kan alleen nog steeds van belang zijn om een tussenlaag bij je te hebben voor het koelere begin en einde van de dag. Of voor als je op een dag veel hoogtemeters maakt. Een bovenlaag kan je daarnaast droog houden tijdens een onverwachte regenbui. Vergeet overigens ook niet dat de temperatuur op hoge hoogte enorm kan dalen als het weer ineens omslaat.

Omdat je deze lagen op warmere dagen minder nodig zal hebben, maar idealiter wel bij je wilt hebben, kan het ook waardevol zijn om goed te kijken naar het gewicht en de pakmaat van het kledingstuk. Hoe lichter en compacter, hoe minder ruimte ze in je tas in beslag nemen.

Alternatieven op het 3-lagensysteem

Dankzij technische innovaties en het gebruiken van nieuwe materialen zijn er kledingstukken die functies van meerdere lagen combineren of een andere invulling er aan geven. Enkele voorbeelden hiervan zijn hybride jassen of gevoerde (waterdichte) kleding.

De hybride jas combineert enkele functies van de tussen- en de bovenlaag. Niet alle hybride jassen zijn hetzelfde, maar vaak zie je dat ze een isolatie- en een softshellachtige laag aan de voor-en achterkant combineren, terwijl de materialen rondom de armen en aan de zijkant van het lichaam vooral stretchstof is.

Gevoerde kleding combineert vrijwel alle functies van de tussen- en de bovenlaag. Vele ski-jassen vallen binnen deze categorie. Doordat hier twee lagen in één worden gecombineerd, verlies je wel de flexibiliteit die het 3-lagensysteem jou biedt.

Is het 3-lagensysteem geschikt voor jou?

Door het 3-lagensysteem kun jij voorbereid op pad en volop genieten van je activiteit. Het type weer en je activiteit spelen een belangrijke rol bij het kiezen van jouw lagen. Nu je dit alles weet, is het 3-lagensysteem eigenlijk niet zo complex als het lijkt. Weet je toch nog niet zeker welke kledingstukken jij nodig hebt? Bij Twinseasons adviseren wij je graag over de verschillende opties. Kom langs in onze winkel of stel je vraag in een mail.